EASY

DANS - Data Archiving and Networked Services

Search datasets

EASY offers sustainable archiving of research data and access to thousands of datasets.

Close Search help

Thematische collectie: Erfgoed van de Oorlog, Getuigen Verhalen, Project 'Burgerarbeiders in kamp Vught'

Cite as:

Stichting Nationaal Monument Kamp Vught © (): Thematische collectie: Erfgoed van de Oorlog, Getuigen Verhalen, Project 'Burgerarbeiders in kamp Vught'. DANS. https://doi.org/10.17026/dans-zpz-6g46

2008-11-03 Stichting Nationaal Monument Kamp Vught © 10.17026/dans-zpz-6g46

In 1942 werd begonnen met de bouw van Konzentrationslager Herzogenbusch, zoals Kamp Vught officieel heette. Kamp Vught was tijdens de Tweede Wereldoorlog het enige SS-concentratiekamp ten westen van de Duitse rijksgrens. Toen de eerste uitgehongerde en afgebeulde gevangenen in januari 1943 uit kamp Amersfoort aankwamen, was Vught nog niet gereed. De gevangenen moesten het kamp zelf afbouwen. De miserabele omstandigheden kostten in de eerste maanden al enige honderden mensen het leven. In totaal werden ruim 31.000 mensen tussen januari 1943 en september 1944 korte of langere tijd opgesloten in het kamp. Behalve 12.000 Joden zaten in Vught ook politieke gevangenen, verzetsstrijders, Jehovah's Getuigen, studenten, zwarthandelaren en illegale slachters, criminelen en gijzelaars. Van hen vonden meer dan 750 kinderen, vrouwen en mannen in het kamp de dood door honger, ziekte en mishandeling.

Vanaf de eerste werkzaamheden voor de bouw van het kamp, medio 1942, tot aan de ontruiming van het kamp in september 1944, zijn uiteenlopende groepen arbeiders betrokken geweest bij dit kamp. Daarnaast werden omwonenden van het ene op het andere moment geconfronteerd met een instrument van vervolging en terreur. Menigeen werd geraakt door het lot van de gevangenen, probeerde te helpen, maar belandde uiteindelijk zelf achter het prikkeldraad. De verhalen van de omwonenden zijn nog maar in zeer beperkte mate tot de geschiedschrijving doorgedrongen. Evenmin is voldoende aandacht besteed aan de 'vrijwillige' arbeid door de burger-arbeiders.

In het kader van dit oral history-project zijn tien getuigenissen van Nederlandse burger-arbeiders en omwonenden vastgelegd. Aandacht voor deze vrijwel vergeten groepen betekent ook een interessante inkijk in het gedrag en de dilemma’s waarvoor zij kwamen te staan, de keuzes die werden gemaakt en de consequenties daarvan. Deze groepen ‘omstanders’ krijgen door middel van de interviews een scherper profiel.

Geïnterviewde 02 is een dochter van een timmerman. Zij is zelf niet in het kamp geweest, maar vertelt over de invloed die het kamp had op haar vader, die er timmerman was. De overige geïnterviewden zijn mannen die in het kamp geweest zijn, soms om te werken, soms mee met een voerman in schoolvakanties. De interviews zijn op aanvraag beschikbaar.

Relations
image Interviews met de deelnemers aan het project

Interview 01 - bouwvakker
Interview 02 - dochter van timmerman
Interview 03 - bouwvakker
Interview 04 - bouwvakker
Interview 05 - hulpje van bouwvakkers / keetjongen
Interview 06 - voerman
Interview 07 - voerman
Interview 08 - voerman / klusjesman
Interview 09 - hulpje van voerman
Interview 10 - hulpje van voerman